Ο τυφλός βιβλιοθηκάριος στο Όνομα του ρόδου.

Η κωμωδία, το γέλιο μάς επιτρέπουν να νιώθουμε ότι είμαστε άνθρωποι και όχι θύματα.


«Ο γέλως είναι σπουδαίον διακριτικόν μεταξύ ανθρώπου και αλόγων ζώων και, όπως κατηντήσαμεν σήμερον, πλησιάζει να καταστή ανάγκη να έχωμεν όσον το δυνατόν προχειρότερα τα διακριτικά μας», έγραφε γύρω στα 1870 ο Ροϊδης –και σήμερα ίσως να χρειαζόμαστε ακόμα περισσότερο αυτά τα «διακριτικά» μας.

Στην ελληνική τηλεόραση το γέλιο γίνεται όλο και πιο δυσεύρετο, ιδίως στα κρατικά κανάλια. Βέβαια, το γέλιο σπανίζει και εκτός τηλεόρασης, όμως αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να ξεχάσουμε την ύπαρξή του. Οσον αφορά τον πολιτιστικό και τον επιμορφωτικό τους ρόλο, τα κανάλια της ΕΡΤ, αναλογικά και ψηφιακά, τα πάνε αρκετά καλά, αφού ο τηλεθεατής μπορεί να διαλέξει ανάμεσα σε πολλά αξιόλογα ντοκιμαντέρ και εκπομπές λόγου. Αν όμως δεν θέλουμε να επιμορφωθούμε, αλλά να χαλαρώσουμε και να γελάσουμε, μάλλον θα απογοητευτούμε.

Με εξαίρεση τις κινηματογραφικές ταινίες, τα κινούμενα σχέδια της παιδικής ζώνης, τη «Cinemania» της ΕΤ3 και τις μουσικές και ταξιδιωτικές εκπομπές, η δημόσια τηλεόραση είναι το βασίλειο της κατήφειας. Και όμως, σε δύσκολους καιρούς, όπως στις δύο πρώτες μεταπολεμικές δεκαετίες, οι άνθρωποι γελούσαν ή ο κινηματογράφος και το θέατρο, ιδίως η επιθεώρηση, τα υπαίθρια λαϊκά θεάματα τους πρόσφεραν τη δυνατότητα να γελάσουν με την καρδιά τους.

Στα ιδιωτικά κανάλια, το γέλιο επίσης προσφέρεται με το σταγονόμετρο. Ναι μεν οι παρουσιαστές και οι παρουσιάστριες αρκετών«λάιτ» εκπομπών συχνά ξελιγώνονται στα γέλια, κακαρίζουν, διπλώνονται στα δύο, όμως το κέφι τους δεν διαπερνά το φράγμα της γυάλινης οθόνης. Φέτος προβάλλονται μόνο δύο ελληνικές σειρές με κωμικά στοιχεία, η «Πολυκατοικία» και η «Γενιά των 592 ευρώ» (και οι δύο στο Mega), ενώ μέχρι πέρυσι οι ελληνικές κωμικές σειρές κυριαρχούσαν στο prime time. Πάλι καλά που επιβιώνουν το «Αλ Τσαντίρι Νιουζ», η «Ελληνοφρένεια», το «Ράδιο Αρβύλα», τρεις σατιρικές εκπομπές, με διαφορετικό ύφος, οι οποίες, ανεξάρτητα από το πόσο ικανοποιούν «όλους» τους τηλεθεατές, τουλάχιστον ρίχνουν ένα λοξό βλέμμα στην επικαιρότητα.

Στον τόπο μας υπάρχουν και το καλλιτεχνικό δυναμικό και η παράδοση της κωμωδίας που μας επιτρέπουν να νιώθουμε ότι είμαστε άνθρωποι και όχι θύματα. Και δυστυχώς, τα δελτία ειδήσεων, αλλά και οι ίδιες οι εμπειρίες μας μάς σπρώχνουν στο ρόλο του θύματος. Θύματα των «κερδοσκόπων», των αγορών, των μνημονίων, της αριθμητικής των ελλειμμάτων, του «κακού εαυτού μας»... διαλέγετε και παίρνετε. Είναι αυτονόητο ότι τα δελτία και οι ενημερωτικές εκπομπές δεν μπορούν να μετατραπούν σε πελάγη ευθυμίας  -και ας λέει ο κ. Πάγκαλος ότι «το μνημόνιο είναι ευτυχία για τον τόπο».
Η κωμωδία, στο θέατρο και στην τηλεόραση, είναι πολύ σοβαρή και δύσκολη υπόθεση. Προς το  παρόν, η δημόσια τηλεόραση θυμίζει το μεσαιωνικό μοναστήρι των Βενεδικτίνων όπου εκτυλίσσεται το «Ονομα του Ρόδου» του Ουμπέρτο Εκο. Εκεί ο τυφλός βιβλιοθηκάριος κρατά κλειδαμπαρωμένο το μοναδικό χειρόγραφο από το χαμένο δεύτερο βιβλίο της «Ποιητικής» του Αριστοτέλη, που αναφερόταν στην κωμωδία, επειδή, η ανακάλυψή του θα σήμαινε ότι το γέλιο γίνεται δύναμη αγαθή, απελευθερωτική και δημιουργική.
Το δεύτερο βιβλίο του Αριστοτέλη είναι οριστικά χαμένο. Ομως η ΕΡΤ θα μπορούσε να εμπιστευθεί τους ανθρώπους που έχουν το χάρισμα, την ευφυΐα και την καλλιέργεια να μας χαρίζουν το γέλιο –και όχι το χάχανο.
(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, ένθετο tv, 5/12/10) 

0 Responses to "Τηλεοπτικό έλλειμμα γέλιου"

Δημοσίευση σχολίου