Ο τρόπος με τον οποίο τα περισσότερα δελτία παρουσίασαν τα εγκαίνια του Νέου Μουσείου της Ακρόπολης μου θύμισε το «Δύο αγόρια από τη Σκωτία» (Two Scottish Boys) – και όχι μόνο επειδή ο λόρδος Ελγιν ήταν Σκωτσέζος. 

Το ποίημα αυτό του Χιου Μακ Ντίαρμιντ (1892-1978), το οποίο συμπεριλαμβάνεται σε μια εξαιρετική ανθολογία κειμένων για την επιστήμη, αναφέρεται σε δύο υπαρκτά πρόσωπα: το ένα ήταν ένας ποιητής γνωστός αλλά μάλλον της κακιάς ώρας, το δεύτερο ένας διακεκριμένος γιατρός, ειδικευμένος στις τροπικές ασθένειες.

Το πρώτο αγόρι περιπλανιέται στους λόφους και στην ακτή, μεθάει από την ομορφιά του τοπίου και «τελικά χάνεται μέσα στη δόξα της Φύσης σαν μέσα σε ομίχλη». Το δεύτερο σκοτώνει με την καραμπίνα ένα αγρίμι που ρήμαζε το κτήμα του πατέρα του, παίρνει το πτώμα του ζώου στη σοφίτα, το ανατέμνει και μελετά τα σωθικά του.

Αυτό που χρειαζόμαστε, «ιδίως εμείς στη συναισθηματική Σκωτία, είναι η επιστήμη, η παρατηρητικότητα, η ωριμότητα, η διάρκεια», λέει ο Μακ Ντίαρμιντ, που στο ίδιο ποίημα υμνεί τον Φλομπέρ γιατί «χρησιμοποιούσε την πένα σαν νυστέρι».

Οι πιο πολλές τηλεοπτικές αναφορές στο νέο Μουσείο δικαιώνουν το πρώτο αγόρι. Πολύ σιρόπι, πολύ συναίσθημα, άφθονα «νιώθω» και «αισθάνομαι» και ένας ωκεανός από επίθετα (συγκλονιστικό, απίστευτο, μεγαλειώδες).

Ανεβαίνοντας τη γυάλινη ράμπα, στην είσοδο του μουσείου, «πετάς πάνω από την ιστορία», λέει ο Αλέξης Κωστάλας (ΑΝΤ1, «6 με 10»), «ίπτασαι πάνω από την ιστορία» και «αισθάνεσαι ότι είσαι μετέωρος στον χωροχρόνο της ιστορίας» («Σαββατοκύριακο στη ΝΕΤ»).

Ο κ. Κωστάλας, που και κουλτούρα και ευγένεια διαθέτει, προφανώς ήθελε να μοιραστεί μαζί μας τον ενθουσιασμό του, όμως το αποτέλεσμα ήταν να νιώσουμε παγιδευμένοι στον χωροχρόνο του βερμπαλισμού, αλλά και των ηθικοπλαστικών παραγγελμάτων. Σε τρεις διαφορετικές εκπομπές είπε ότι πρέπει «να ξεφύγουμε από τον επαγγελματικό προσανατολισμό, από το ψωμί μας να βγάλουμε» (ή το «να γεμίζουμε την κοιλιά μας»), ώστε να αντιληφθούμε ότι υπάρχει και κάτι άλλο, η ιστορία, η τέχνη, η ομορφιά. Μα δεν είναι λίγο άκομψο να μιλάμε για την αντιπνευματικότητα του «επαγγελματικού προσανατολισμού» σε μια εποχή που η ανεργία (ή ο φόβος της ανεργίας) καθηλώνει χιλιάδες ανθρώπους;

Το κτίριο, ένα σύνθετο και φιλόδοξο αρχιτεκτονικό έργο, ήταν απόν από τις περισσότερες τηλεοπτικές περιγραφές, γεγονός που μάλλον θα απογοήτευσε το δεύτερο αγόρι από τη Σκωτία. Γοητευτικές είναι οι πτήσεις κάθε λογής, όμως συναρπαστικό είναι και το σύστημα που προστατεύει το μουσείο από σεισμό. Σε περίπτωση σεισμού, μπορεί το έδαφος κάτω από την κατασκευή να δονείται, όμως το κτίριο επανέρχεται μαλακά στη θέση του σαν εκκρεμές, με την επίδραση του ίδιου του του βάρους. Eτσι, οι Κόρες θα εξακολουθούν να χαμογελούν και τα όμορφα χτενισμένα μαλλάκια τους θα μένουν ανέπαφα, ακόμα και όταν η γη θα τρέμει κάτω από τα πόδια τους.

(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, "Εικονογράφημα")