Μπακλαβατζήδες εν δράσει. Από την ταινία "Γλυκά Ανατολής".

Εκτός από τον χορό των επτά πέπλων, υπάρχει και ο χορός των σαράντα φύλλων: αυτός περίπου είναι ο αριθμός των φύλλων ζύμης που απαιτείται για ένα ταψί τουρκικού μπακλαβά. Φύλλα διάφανα, ανάλαφρα, ανοιγμένα στο χέρι. Αυτό μάθαμε στα «Γλυκά Ανατολής», ένα ντοκιμαντέρ του Aγγελου Αμπάζογλου, που προβλήθηκε πρόσφατα στην ΕΤ1 (27/12/2010). Παρά τον παραπλανητικό του τίτλο, το ντοκιμαντέρ αυτό (μια διεθνής συμπαραγωγή της ΕΡΤ) δεν αναφέρεται μόνο στον σιροπιαστό κόσμο του μπακλαβά, αλλά είναι μια ιστορία ενηλικίωσης. Ενα 16χρονο μαστορόπουλο, o Moυσταφά, ξεκινά από το Γκαζιαντέπ, το βασίλειο του μπακλαβά, και πηγαίνει στην Κωνσταντινούπολη για να καζαντίσει.

Το παραδοσιακό αυτό γλυκό δεν είναι απλώς μια τοπική λιχουδιά, σαν τα τρίγωνα Πανοράματος ή το μαντολάτο Ζακύνθου. Ο μπακλαβάς του Γκαζιαντέπ είναι μια βαριά βιομηχανία. Οι περισσότεροι Ελληνες έμαθαν το Γκαζιαντέπ από τη δημοφιλή σειρά του Mega «Τα σύνορα της αγάπης» (ήταν η γενέθλια πόλη της κεντρικής ηρωίδας, της Ναζλί). Από το Γκαζιαντέπ, στη νοτιοανατολική Ανατολία, άρχισε (χωρίς όμως να μείνει μόνο εκεί) η ενημερωτική εκπομπή «Ειδικές αποστολές: η Τουρκία που αλλάζει» του Φάνη Παπαθανασίου (ΝΕΤ, 9/1/2011).

Η πόλη αυτή είναι ένα δυναμικό βιομηχανικό κέντρο που εξάγει αγαθά (τρόφιμα, χαλιά, υφάσματα) σε 160 χώρες, τα οποία φέρνουν έσοδα 3,25 δισ. δολάρια ετησίως. Στην εκπομπή μίλησαν πολλοί παράγοντες της επιχειρηματικής ελίτ της Τουρκίας, που σήμερα αναπτύσσει δράση σε αρκετά αστικά κέντρα και όχι μόνο στην Κωνσταντινούπολη. «Τίγρεις της Ανατολής» αποκαλούνται οι ισλαμιστές επιχειρηματίες που αποκαλύπτουν το μυστικό της επιτυχίας τους: σκληρή δουλειά, 12 μήνες τον χρόνο, δίχως «βραδιές στην όπερα και διακοπές στις Μπαχάμες», οικογενειακές σχέσεις με τους εργαζομένους τους, το τρίπτυχο «θρησκεία, εμπιστοσύνη, αλληλεγγύη», η αποφυγή δανεισμού από τράπεζες. Η περιβόητη «εξωστρέφεια», που στην Ελλάδα εμφανίζεται ως ζητούμενο, εδώ παρουσιάζεται ως κεκτημένο που συνδυάζεται και με τον ηδονικό μπακλαβά και με την ευσέβεια του ισλάμ!

Ομπάμα σιροπιαστός: μπακλαβάς που κατασκευάστηκε με αφορμή την επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στην Τουρκία.

Αναρωτιέται κανείς ποιο είναι το αφανές τίμημα, ποιες οι μελανές πτυχές αυτής της εντυπωσιακής ανάπτυξης, αφού, ως γνωστόν, οι «τίγρεις» δεν είναι χορτοφάγες. Στα «Γλυκά Ανατολής», ο έφηβος Μουσταφά, που ονειρεύεται να γίνει «μάστορας» του μπακλαβά, εργάζεται από 13 ετών και, για να επιβιώσει, πουλάει κουλούρια και γλυκά με ένα καροτσάκι στους δρόμους της Κωνσταντινούπολης.

Οι «Ειδικές αποστολές», που η προβολή τους συνέπεσε με το ταξίδι του Ελληνα πρωθυπουργού στο Ερζερούμ, παρουσίασαν διαφορετικές αλλά ενδιαφέρουσες όψεις της σύγχρονης Τουρκίας, δίνοντάς μας την ευκαιρία να μάθουμε κάποια πράγματα που αγνοούσαμε και να προβληματιστούμε για αρκετά άλλα, κάτι που δεν θα συνέβαινε όσες ώρες και αν ξοδεύαμε βλέποντας τα τουρκικά σίριαλ που τους τελευταίους μήνες έχουν γίνει μόδα στην ελληνική τηλεόραση.

(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, “Εικονογράφημα”, 11/1/2011)

Αποστολή με μήνυμα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου BlogThis!Κοινοποίηση στο XΜοιραστείτε το στο FacebookΚοινοποίηση στο Pinterest

Posted In Εικονογράφημα, Ντοκιμαντέρ | 0 comments | edit