12:22 μ.μ.
Αν κι έχει 36 χρόνια στην πλάτη της, μπορούμε και σήμερα να την παρακολουθήσουμε με ενδιαφέρον. Πρόκειται για την τηλεοπτική μεταφορά του πολυδιαβασμένου ομότιτλου μυθιστορήματος του Γιουλιάν Σεμιόνοφ. Η πλοκή, που στηρίζεται σε ιστορικά γεγονότα, ξεδιπλώνεται μέσα σε 17 ημέρες και διαδραματίζεται κυρίως στο Βερολίνο, στις αρχές του 1945, όταν έχει κριθεί η οριστική ήττα της Γερμανίας και εξελίσσονται οι ανοιχτές και οι υπόγειες διαπραγματεύσεις για το διεθνές μεταπολεμικό τοπίο. Κεντρικός χαρακτήρας είναι ένας Σοβιετικός κατάσκοπος, ο Στίρλιτς, στέλεχος της γερμανικής αντικατασκοπείας, τον οποίο υποδύεται ο Βιατσεσλάβ Τίχονοφ (ο πρίγκιπας Αντρέι στην ταινία «Πόλεμος και ειρήνη» του Μπονταρτσούκ).
Οταν η ασπρόμαυρη αυτή σειρά προβλήθηκε πρώτη φορά, το 1973, την είδαν περίπου 200 εκατ. άτομα, ενώ και σήμερα εξακολουθεί να προβάλλεται στα ρωσικά κανάλια, ακόμα και πάνω από μία φορά τον χρόνο, ενώ φέτος βγήκε και σε έγχρωμη ή μάλλον επιχρωματισμένη κόπια. Στα 12 επεισόδια παρεμβάλλεται αρχειακό κινηματογραφικό υλικό (π.χ. η συνάντηση των Ρούσβελτ, Τσόρτσιλ και Στάλιν στη Γιάλτα), ενώ σκιαγραφούνται, ξανά με τη χρήση αρχειακού υλικού, τα πορτρέτα κορυφαίων στελεχών του Τρίτου Ράιχ, όπως του Γκέμπελς, του Χίμλερ, του Γκέρινγκ, του Μπόρμαν κ.ά. Ηθοποιοί υποδύονται τον Χίτλερ, τον Στάλιν και άλλα υπαρκτά ιστορικά πρόσωπα, αλλά πάντα η φωνή είναι off, εκτός κάδρου.
Εχει ειπωθεί ότι ο Στίρλιτς είναι ο Σοβιετικός Τζέιμς Μποντ, αλλά ο παραλληλισμός δεν είναι ακριβής. Η σειρά δεν έχει ειδικά εφέ, καταδιώξεις, εκρήξεις, πιστολίδι και επικίνδυνες μοιραίες γυναίκες. Στηρίζεται στις πολύ καλές ερμηνείες, στους διαλόγους, στη δυνατή πλοκή, στο ιστορικό σχόλιο και στο περίτεχνο ψυχολογικό κλίμα, στις σχέσεις του Στίρλιτς με τους Γερμανούς συνεργάτες του και όχι στην καταιγιστική δράση. Η σειρά είναι μάλλον αργή, αλλά έχει ύφος, ατμόσφαιρα, βρίσκεται στον αντίποδα των χολιγουντιανών κατασκοπευτικών υπερπαραγωγών.
Θα αδικούσαμε τις «17 στιγμές» αν τις χαρακτηρίζαμε απλώς ρετρό ή σοβιετική προπαγάνδα. Ασφαλώς υπάρχει η διάσταση της προπαγάνδας, μόνο που εδώ αυτή έχει κυρίως αντιφασιστικό και ουμανιστικό χαρακτήρα, πέρα από την εμφανή προσπάθεια υπεράσπισης της τότε σοβιετικής γραμμής για ειρηνική συνύπαρξη. Αν και η σειρά δείχνει ότι ο φασισμός αποκτηνώνει τον άνθρωπο, οι Γερμανοί δεν απεικονίζονται σαν καρικατούρες, έτσι που αναρωτιέται κανείς, μαζί με τον Στίρλιτς, το πώς η χώρα που γέννησε τον Μπετόβεν και τον Γκαίτε στάθηκε ικανή για τόση θηριωδία. Οι «17 στιγμές» μιλούν για τα παλιά, αυτά που δεν ζήσαμε, όμως τα ερωτήματα που θέτουν στον τηλεθεατή δεν είναι ρετρό. Ο φασισμός του 20ού αιώνα ηττήθηκε, ωστόσο η «καρδιά του σκορπιού» δεν βασίλεψε οριστικά.
(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, "Εικονογράφημα"
0 Responses to "Μια κλασική ιστορική σειρά (22-10-09)"
Δημοσίευση σχολίου