3:26 π.μ.
Στην πραγματικότητα, ήταν μια ταινία για τους πολλούς, για όλους μας, μια εκπομπή όχι για τη λογοτεχνική και θεατρική μας κληρονομιά, αλλά για την εποχή μας, για τον τρόπο που σήμερα αντιμετωπίζουμε το δίπολο «παράδοση/ανανέωση», τις αιώνιες ή τις υπό ανακάλυψη κάθε φορά αλήθειες.
Αφορμή στάθηκε το γιουχάισμα του κοινού και οι αρνητικές κριτικές για δύο παραστάσεις που δόθηκαν στην Επίδαυρο: τη «Μήδεια» σε σκηνοθεσία του Ρώσου Ανατόλι Βασίλιεφ το 2008 και τους «Πέρσες» σε σκηνοθεσία του Βούλγαρου Ντιμίτερ Γκότσεφ πέρυσι το καλοκαίρι. Η ταινία περιελάμβανε αποσπάσματα από αυτές τις δύο αλλά και παλαιότερες παραστάσεις αρχαίου δράματος στην Επίδαυρο, δηλώσεις από τους δύο σκηνοθέτες, μαρτυρίες και απόψεις Ελλήνων ηθοποιών, θεατρολόγων και σκηνοθετών.
Μη έχοντας την εμπειρία των δύο παραστάσεων «στον τόπο», εκεί στο αρχαίο θέατρο, είναι δύσκολο για έναν τηλεθεατή να πάρει θέση υπέρ της παραδοσιακής ή της «πειραγμένης» απόδοσης του αρχαίου δράματος. Οι περισσότεροι θα σηκώναμε τα χέρια ψηλά. Η ταινία μοιάζει να μας λέει «πάταξον μεν, άκουσον δε», άκουσε, δες και σκέψου. Και ό,τι ακούσαμε και είδαμε ήταν γοητευτικό και ερεθιστικό, συχνά διατυπωμένο όχι μόνο με άψογη άρθρωση, με τη μαγική μουσική της φωνής μιας έμπειρης ηθοποιού, όπως είναι η Λυδία Κονιόρδου, αλλά και με τους κόμπους, τις κομμένες στη μέση λέξεις, τη βουβή μουσική του σώματος της Αμαλίας Μουτούση, τις παύσεις, την έκφραση του προσώπου του Νίκου Καραθάνου όταν μιλούσε για την ντροπή που ένιωσαν οι ηθοποιοί όταν άκουγαν τα «ουουού!» κάποιων θεατών και τις κραυγές «έξω, έξω!»
Καθιστοί, σε διαφορετικούς χώρους, μίλησαν οι δύο σκηνοθέτες. Ντοστογιεφσκική φιγούρα ο Ρώσος, τυπικός Δυτικοευρωπαίος διανοούμενος ο Βούλγαρος. Δεν γνωρίζω πόσο ιερά τέρατα είναι ή θεωρούνται, όμως κανείς τους δεν μας έκανε να πλήξουμε. Μιλούν για το αρχαίο δράμα, αλλά και για το σημερινό κοινό, ακόμα και για «τα κράτη που κάνουν τους λαούς τους ακαλλιέργητους... λες και συνειδητά αναπαράγουν την αμάθεια» (Αν. Βασίλιεφ). «Στην Επίδαυρο ανακάλυψα το σώμα μου», λέει ο Ντ. Γκότσεφ, μια δήλωση που ηχεί βαρύγδουπη αλλά και ειλικρινής.
Το ντοκιμαντέρ αυτό «οπτικοποίησε» ένα διάλογο που έχει θεωρητική και πρακτική διάσταση – ένα σκηνοθετικά δύσκολο εγχείρημα. Δεν δίνει απαντήσεις, όμως έμμεσα μας διδάσκει ότι αξίζει να σεβόμαστε τις προσεγγίσεις που δεν επικυρώνουν τις βεβαιότητές μας ή την αυταπόδεικτα ανανεωτική υπεροψία μας, αρκεί οι προσεγγίσεις αυτές να είναι τέχνη, να είναι καμωμένες με γνώση, ταλέντο, ανιδιοτέλεια και αγάπη, ιδιότητες που δεν είναι μετρήσιμες αλλά κρίνονται στο τώρα και «στον τόπο».
(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, "Εικονογράφημα")

0 Responses to "Ολα κρίνονται στον «τόπο» (22-1-2010)"
Δημοσίευση σχολίου