12:12 π.μ.
Στα βιβλία για την οικονομία ήταν αφιερωμένο το «Αξιον εστί» (5/12, ΕΤ3) του Βασίλη Βασιλικού. Kαίρια η επιλογή, αφού αυτή την εβδομάδα νέες λέξεις, νέες έννοιες και νέοι τρόμοι εισέβαλαν στο καθημερινό μας λεξιλόγιο, όπως «υποβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας» και «εκτίναξη των spreads». Ποιος φταίει; Ο ανάδρομος Ερμής ή, γενικά και αόριστα, οι «ισχυροί της Γης» και τα golden boys;
Υπάρχουν δύο τρόποι να αντιδράσει κανείς. Πρώτο, να θεωρήσουμε ότι αυτά αφορούν τους ειδικούς και όσους κινούν τα νήματα και, επομένως, εμείς δεν έχουμε τι άλλο να κάνουμε παρά θυσίες και υπομονή και, δεύτερο, να προσπαθήσουμε να κατανοήσουμε το τι συμβαίνει και γιατί. Η πρώτη στάση οδηγεί στη φετιχοποίηση των οικονομικών φαινομένων, που μοιάζουν ανεξήγητα και απρόβλεπτα σαν τις φυσικές καταστροφές, οδηγεί στη μοιρολατρία και την παθητικότητα. Η δεύτερη κινητοποιεί τη σκέψη μας και μας επιτρέπει να μη βλέπουμε τον κόσμο με αποκλειστικά συναισθηματικούς ή συμφεροντολογικούς όρους.
Για το τελευταίο βιβλίο του («Ο πανικός της απληστίας») και κυρίως για την κρίση μίλησε ο δημοσιογράφος και συγγραφέας Κωνσταντίνος Κόλμερ. «Τι είναι τα χρηματιστηριακά παράγωγα προϊόντα;» τον ρώτησε κάποτε ένας φοιτητής κι εκείνος θυμήθηκε μια ιστορία. Κάποτε ο Χότζας είχε μουσαφίρηδες και αναγκάστηκε να δανειστεί από μια γειτόνισσα ένα «τσομπλέκι», μια πήλινη κατσαρόλα. Εκείνη του το έδωσε απρόθυμα, όμως ο Χότζας τής το επέστρεψε την άλλη μέρα πεντακάθαρο, μαζί με ένα μικρότερο τσομπλέκι. Αυτή απόρησε και ο Χότζας τής απάντησε ότι το τσομπλέκι της γέννησε. Μετά από καιρό επαναλήφθηκε το αίτημα του δανεισμού και η γειτόνισσα ανταποκρίθηκε πρόθυμα («να η απληστία!»), μόνο που αυτή τη φορά ο Χότζας καθυστέρησε να επιστρέψει το σκεύος. Ετσι, η γειτόνισσα αναγκάστηκε να χτυπήσει την πόρτα του και να ζητήσει το τσομπλέκι της. «Πάει το τσομπλέκι, πέθανε», της είπε ο Χότζας. «Μα από πότε, Χότζα μου, πεθαίνουν τα τσομπλέκια;» «Από τότε που άρχισαν να γεννούν». Κάπως έτσι και τα παράγωγα, με έναν πολύ περίπλοκο τρόπο, γεννούν κέρδη από το μηδέν.
Ασφαλώς οι ιστορίες του Χότζα δεν αρκούν για να κατανοήσουμε την κρίση. Απαιτείται κόπος και προσπάθεια, όμως πόσες φορές στην τηλεόραση βλέπουμε ανθρώπους που προσπαθούν να μας μεταδώσουν γνώση ή να κεντρίσουν το ενδιαφέρον μας για να την αποκτήσουμε; Στην εκπομπή συμμετείχαν και δύο εκδότριες οικονομικών βιβλίων, η Αλεξάνδρα Βοβολίνη και η Μάγγη Μίνογλου, καθώς και ο καθηγητής και τ. υπουργός Παναγιώτης Ρουμελιώτης, που μίλησε για το βιβλίο του «Προς έναν πολυπολικό κόσμο».
«Αυτός ο Πράις και οι άλλοι που υπογράφουν τις εκθέσεις είναι χιλιολαμόγια του κερατά, απατεώνες... πριτς, πρατς, προυτς!» ούρλιαζε προχθές ένας σχολιαστής σε ένα δελτίο, εννοώντας τον αναλυτή Κρις Πράις της Fitch, ο οποίος υπογράφει τη δυσμενή έκθεση για την Ελλάδα. Τέτοιες κραυγές δεν θα ακούσουμε στο «Αξιον εστί».
(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, "Εικονογράφημα", 12-12-09)
0 Responses to "Οταν γεννάνε τα τσομπλέκια"
Δημοσίευση σχολίου