Για το ελληνοτουρκικό ριάλιτι





Η παράσταση συνεχίζεται, the show must go on. Οσοι εργάζονται στο χώρο του θεάματος το ξέρουν καλά. Ο,τι και να του συμβεί σε προσωπικό επίπεδο, ο καλλιτέχνης (ηθοποιός, μουσικός, ακροβάτης) κάνει την καρδιά του πέτρα, ξεχνά τον πόνο του και βγαίνει στη σκηνή.
Κάτι ανάλογο συμβαίνει στα ριάλιτι. Ο,τι και να συμβεί (στους άλλους) ο παίχτης παραμένει ο εαυτός του. Τίποτα, τίποτα δεν σταματά την παραγωγή, ούτε ένα στρατιωτικό πραξικοπηματάκι σε μια χώρα τόση δα, ένα σύμπλεγμα νησιών που μοιάζει με μουντζούρα στο χάρτη, εκεί στον νότιο Ειρηνικό.
Στα Νησιά Φίτζι έγινε στις 5 Δεκεμβρίου πραξικόπημα, το τέταρτο μέσα σε μια εικοσαετία, και ο εκλεγμένος πρόεδρος, που κυβερνούσε τη χώρα από το 2000, ανατράπηκε από έναν αξιωματικό του στρατού, τον Μπαϊνιμαράμα –ένα όνομα που θυμίζει ντισκοτέκ ή «έθνικ» τραγούδι.
Ωστόσο, η βίαιη κατάλυση της δημοκρατίας, η διάλυση του Κοινοβουλίου και η κήρυξη του στρατιωτικού νόμου, η κλαγγή των όπλων δεν έφτασαν σε ένα από τα 322 νησάκια της χώρας όπου γυρίζεται ένας νέος κύκλος του «Survivor» για λογαριασμό του αμερικανικού δικτύου CBS. Στο νησί του «Επιζώντα» οι παίχτες δεν κατάλαβαν τίποτα –και ούτε οι μέλλοντες τηλεθεατές θα καταλάβουν ότι κάτι συνέβη. Η χούντα διαβεβαίωσε τους παραγωγούς ότι το τηλεοπτικό συνεργείο και οι παίχτες είναι ασφαλείς, ότι ο ανεφοδιασμός τους με τρόφιμα θα συνεχίζεται κανονικά και ότι μόλις ολοκληρωθεί το παιχνίδι, όλοι θα επιστρέψουν με ασφάλεια στην πατρίδα τους.
Σε ιστορικό και γεωγραφικό κώμα πέφτουν υποχρεωτικά οι παίχτες των ριάλιτι, μαζί τους και οι τηλεθεατές. Ο ιστορικός χρόνος καταργείται –και όχι μόνο ως προς το βαθύ παρελθόν, αλλά και ως προς το σήμερα.  Σαν τους πρωτόγονους λαούς, οι παίχτες μετρούν το χρόνο σύμφωνα με τους κύκλους της Φύσης, μέρα και νύχτα, λιακάδα ή βροχή, αλλά και σύμφωνα με τον αριθμό των παιχτών που φεύγουν ή παραμένουν στο παιχνίδι. Ούτε κυκλική, ούτε βιωματική, υποκειμενική αλλά «ριαλιτική» αντίληψη του χρόνου!
Το ίδιο συμβαίνει και με το ελληνοτουρκικό «Survivor» (Mega). Εδώ υπάρχει μόνο ο εσωτερικός χρόνος του παιχνιδιού που τον ρυθμίζουν οι νόμοι της παραγωγής. Κανείς δεν ρωτάει πόσο καιρό βρίσκονται οι παίχτες στα νησάκια Περλ του Παναμά ή τι έχει συμβεί σε αυτή τη χώρα όλον αυτό τον καιρό, αλλά μόνο «πόσοι παίχτες έχουν μείνει;» Πόσοι Ελληνες και πόσοι Τούρκοι;
Στα «Αποτυπώματα του χρόνου» του Αλέξη Πολίτη (εκδ. Πόλις) διαβάζουμε για τη σχέση ανάμεσα στον βιωματικό, τον κυκλικό χρόνο και τον γραμμικό, τον ιστορικό χρόνο. Η συνείδηση του ιστορικού χρόνου, η έξοδος από την υποκειμενικότητα και η προσπάθεια για την κατανόηση του αντικειμενικού είναι τομή στην εξέλιξη του ανθρώπου, «δηλώνει μια πορεία προς την κριτική σκέψη», παρατηρεί ο συγγραφέας, καθηγητής της νεοελληνικής φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.
«Δεν κατάλαβα ότι ζούσαν σε δικτατορία», θα λένε οι παίχτες του «Survivor» μετά την επιστροφή τους από τα Φίτζι. Οι άλλοι ζούσαν, οι Φιτζιάνοι. Οι παίχτες ζούσαν αλλού, σε άλλο χρόνο, σε άλλο τόπο. Τι είναι ο πόνος μπρος στα κάλλη; Τι είναι μια μικρή χούντα μπρος στην εμπειρία; Τι είναι η Ιστορία μπρος στην καριέρα;

(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, «Εικονογράφημα», 16/12/2006)

0 Responses to "Η χούντα και το «Survivor»"

Δημοσίευση σχολίου