11:20 μ.μ.
Οι σκηνές που θα δείτε είναι
σκληρές, μας προειδοποιούσαν την Κυριακή όλα τα κανάλια, λίγο προτού προβάλλουν
εικόνες από την πυρκαγιά σε μια πολυκατοικία στην Ταϊπέι, την πρωτεύουσα της
Ταϊβάν.
Τρομοκρατημένοι, τσουρουφλισμένοι άνθρωποι, μπουκωμένοι από τον πυκνό
καπνό, γλιστρούσαν προς τα κάτω, γαντζωμένοι στο σχοινί που είχαν στερεώσει οι
πυροσβέστες στον τελευταίο όροφο του φλεγόμενου κτιρίου. Πόσο διαφορετική, πόσο
απείθαρχη είναι η πραγματικότητα σε σύγκριση με τις σκηνές δράσης που βλέπουμε
στις περιπετειώδεις ταινίες! Ενώ ο Ιντιάνα Τζόουνς, αλλά και οι ελάσσονες
κινηματογραφικοί ήρωες κρέμονται από ένα σχοινί και «πετούν» αέρινοι πάνω από εκρήξεις,
χαράδρες και κροκόδειλους, στην πραγματική ζωή οι άνθρωποι δεν μπορούν να
κρατηθούν στο σχοινί. Σαν παγιδευμένα έντομα σε ιστό αράχνης, έχαναν την
ισορροπία τους, έπεφταν στο κενό με το κεφάλι κάτω. Μια μάνα με ένα παιδί στην
αγκαλιά κι ένα μαύρο τσαντάκι στο μπράτσο, που προφανώς το άρπαξε πάνω στον
πανικό της, πάλευε απεγνωσμένα να μην ανατραπεί.
Για την αφορμή της πυρκαγιάς, «σερσέ λα φαμ». Ποτέ άλλοτε
μια απιστία, υπαρκτή ή φανταστική, δεν προκάλεσε τέτοια συμφορά. Μια ένοικος,
στο ισόγειο του κτιρίου, λογομάχησε με τον άνδρα της επειδή υποψιαζόταν ότι τον
απατούσε, περιλούστηκε με νέφτι και αυτοπυρπολήθηκε στις δύο τα χαράματα,
παίρνοντας στο λαιμό της γύρω στους εκατό ανθρώπους (13 οι νεκροί, 70 οι
τραυματίες). Όμως ο μεγάλος αριθμός των θυμάτων δεν οφείλεται στην παράφορη
Ταϊβανέζα, αλλα στο γεγονός ότι το δρομάκι όπου είχε χτιστεί η πολυκατοικία
ήταν τόσο στενό και πηγμένο από σταθμευμένα αυτοκίνητα και μηχανάκια, που ήταν
αδύνατη η προσέγγιση των πυροσβεστικών οχημάτων.
Τα κανάλια πρόβαλαν την είδηση μόνο και μόνο επειδή διέθεταν
τα συγκλονιστικά πλάνα που απαθανάτιζαν την αγωνία των ανθρώπων και το
εφιαλτικό σκηνικό. Παράλογα, πολύνεκρα δυστυχήματα δυστυχώς συμβαίνουν σε όλα
τα μήκη και τα πλάνα του πλανήτη μας, αλλά φτάνουν στους δέκτες μας μόνον όταν
τα συνοδεύουν «φωτογενείς» εικόνες. Όμως αυτή η τραγωδία είναι «διδακτική», καθώς
μας υπενθυμίζει ότι τα παλάτια του ασιατικού οικονομικού θαύματος χτίστηκαν
πάνω στην άμμο, πάνω στην υπερεκμετάλλευση όχι μόνό των ανθρώπων, αλλά και της
φύσης και του αστικού χώρου.
Η Ταϊβάν δεν είναι μια τυχαία χώρα, αλλά ανήκει στην πρώτη
γενιά των «ασιατικών τίγρεων». Και έρχεται η κακιά στιγμή που η πόλη-τίγρης, το
σαρκοβόρο άστυ δείχνει τα δόντια του και ξεσχίζει τα παιδιά του. Η πόλη των
ευκαιριών, το λίκνο του πολιτισμού και η ατμομηχανή της προόδου, πολύ εύκολα
μπορεί να μετατραπεί σε μαζικό τάφο, όπως επιβεβαιώνεται και από την πρόσφατη
τραγωδία που έπληξε τη Γαλλία, όπου οι θάνατοι λόγω του καύσωνα θα ήταν πολύ
λιγότεροι αν τα κτίρια διέθεταν κάποια, υποτυπώδη έστω, συστήματα ψύξης και
αερισμού. Τα πολυώροφα κτίρια δεν είναι απάνθρωπα εφόσον συνδυάζονται με
πλατείς δρόμους, πάρκα, οριζόντια «λαγούμια» και ζώνες πρασίνου και
γενναιόδωρους δημόσιους χώρους που επιτρέπουν σε ανθρώπους και ντουβάρια να
ανασαίνουν. Απάνθρωπα γίνονται όταν στριμώχνονται, όταν αποκλείουν,
στεγανοποιούν και διαχωρίζουν.
Σκληρά
τα πλάνα, ακατάλληλο για παιδιά το θέαμα, όμως ακόμα πιο σκληρή είναι η αλήθεια
πίσω από τις εικόνες: ότι ένας σεισμός, μια διακοπή ρεύματος, ένα ακραίο
καιρικό φαινόμενο αρκούν για να φανεί ότι η πόλη-βασιλιάς είναι γυμνή.
(ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, «Εικονογράφημα», 2/9/03)
0 Responses to "Σαρκοφάγος πόλη"
Δημοσίευση σχολίου